دانشجویی

شخصیت حضرت علی ع در دو منظومه علی نامه و خاوران نامه- قسمت ۶۴

( ربیع، ۱۳۸۸: ۷پ )

 

 

که روز به علاقه ملازمت به معنی خورشید است.

 

 

 

 

(خاوران نامه )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سر مرغ و ماهی فرو شد به خواب به کافور بر عنبر سوده سود
( ابن حسام، ۱۳۸۲: ۵۵ )

 

در بیت بالا سر به علاقه محل و حال به معنی اندیشه و فکر است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

اگر گوش داری به آواز من
نهفته خبر یابی از راز من
( ابن حسام، ۱۳۸۲: ۶۹ )

 

در بیت بالا کلمه ی گوش مجاز است به علاقه ی آلت به کار رفته است.
۴-۱۲-۳-۲-۷- جایگاه اغراق در حماسه
«اغراق ارائه یک تصویر است، تصویر در معنی وسیع تر از خیال و ایماژ یعنی بیان یک حالت یا یک وصف، اگر چه از پیوند بیان منطقی بر خوردار باشد، یعنی ارائه مستقیم حالت یاصفتی باشد، با این تفاوت که در اغراق آن صفت یا حالت با تصرفی که ذهن گوینده انجام می دهد، از وضع طبیعی و عادی که دارد، تغییر می کند، آنچه مسلّم است این است که عنصر اغراق در کنار دیگر صور خیال یکی از نیرومند ترین عنصر القاء در اسلوب بیان هنری است.» ( طالبیان، ۱۳۷۸: ۱۳۷ ) «اغراق در حماسه جزء ذات شعر است نه یک صفت بدیهی» ( شمیسا، ۱۳۷۳: ۱۰۶ ) زیرا اساس فکر حماسی بر اغراق نهاده شده است واین اغراق هاست که بر روی هم پهلوان بزرگی را در یک حماسه پدید می آورد اگر اغراق برپایه ی اسناد مجازی یا عناصر سازنده ی آن محسوس و مادی باشد وبا موضوع نیز هماهنگی داشته باشد. به سخن کیفیّت حماسی می بخشد و آن را نافذتر و مؤثر تر می سازد.
۴-۱۲-۳-۲-۸- جایگاه اغراق در منظومۀ علی نامه و خاوران نامه
با توجّه به این که در اغراق، شاعر با تصرف ذهنی خود حالت یا صفتی را از حد معمول و طبیعی خود فراتر نشان می دهد، که این کار در واقع نوعی کذب محسوب می شود و با حقیقت و اعتقاد دینی و مذهبی قهرمانان حماسه های دینی کاملاً مغایر است امّا سراینده دو منظومه علی نامه و خاوران نامه با آگاهی براین موضوع، از عنصر اغراق به حدّ وفور بهره گرفته است.
در اغراق های «علی نامه» اغلب یک سوی تخیّل، مظاهر عظمت و بیکرانگی طبیعت از قبیل، کوه، ابرو، دریا و آسمان، دشت و بیابان است و هرگز جهت خودرا متوجه جزئیات و ریزه کاری های کوچک نمی کند.همچنین از عناصر انتزاعی و مجرد در تصاویر اغراق آمیز وی نشانی نیست.
نکته مهم دیگر درباره عنصر اغراق در علی نامه و خاوران نا مه این است که اغراق های آن حاصل نوعی اسناد مجازی است که جان و حیات به تصاویر می بخشد و تنوع زمینۀ تصویری را گسترده می‌سازد.
به عنوان نمونه در منظومۀ خاوران نا مه صنعت اغراق بدین گونه مطرح شده است.

 

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت fotka.ir مراجعه نمایید.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

یکی دیده بان آمد از دید گاه
یکی کاروان آمد آراسته
صبا از هیونان هامون نورد
ز ابریشم و مشک و عود و عبیر
زمین را تو گویی به گنج اندر ست
که از گرد شد روی هامون سیاه
همه دشت از ایشان پراز خواسته
ز هامون به گردون رسانیده گرد
ز دیبای رومی و چینی حریر
ز بار هیونان به رنج اندر ست 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *