دانلود پایان نامه

گردشگری نه تنها به چگونگی و چرایی تصمیم مردم به گردشگری به مردم می پردازد، بلکه شیوه رفتار گردشگران، دلیل انتخاب خاص گردشگری، معنا و مفهوم گردشگری برای آنها و دلیل تعغیر سلیقه آنها در گردشگری را نیز مد نظر قرار می دهد.
به رغم این پیچیدگی، تقاضای گردشگری، به طور خاص مجموعه ای از عوامل متوالی مطرح می شود که بطوره خلاصه عبارتنداز:
مرحله اول:شناسای مشکل/ احساس نیاز مرحله سوم:تصمیم به خرید(سفر)
مرحله دوم:جست وجو و ارزیابی اطلاعات مرحله چهارم:تجربه سفر مرحله پنجم:ارزیابی تجربه
در فرایند تقاضا ممکن است هر مرحله تحت تاثیر متغیر های شخصی و خارجی قرار گیرد، متغیرهای مانند محدودیت های زمانی و مالی، محرک های اجتماعی، تاثیرات رسانه، تصویر و ذهنیت از مقصد، در حالی که هر تجربه مصرف فرایند های تصمیم گیری بعدی را تحت تاثیر قرار می دهد.
البته تقاضای گردشگری رویدادی اتفاقی و یکباره نیست افراد در طول زندگی شان به مصرف گردشگری می پردازند که ممکن است در طی آن همانطورکه گردشگران با تجربه می شوند از یک”نردبان سیر وسفر”بالا بروند. ولی پایه واساس درک مصرف گردشگری، شناسایی عواملی است که می تواند در فرایند تقاضا تاثیر گذار باشد این عوامل عبارتست از: مشوق های تقاضا، تاثیرگذارنده های تقاضا، پالاینده ها/عوامل تعیین کننده تقاضا و نقش ها (شارپلی و تفلر،۱۳۹۱: ۵۶).

۱۵-۲-۲- قابلیت های گردشگری مذهبی ایران

گردشگری دارای ویژگی های است که می توان آن را به منزله نیروی محرک توسعه اقتصادی در تمام کشورها محسوب کرد. هیچ کشور و منطقه ای یافت نمی شود که فاقد شرایط لازم برای توسعه گردشگری باشد، از این رو همه می توانند از خوان پر نعمت این فعالیت اقتصادی بهره ببرند و از سود حاصل از آن مسائل و مشکلات اقتصادی و اجتماعی خود را رفع نمایند. کشور ایران بدلیل سابقه کهن تاریخی و تمدنی، سکونت اقوام متعدد، ارتباط با همسایگان؛ موقعیت جغرافیای و ویژگی های مذهبی از قابلیت زیادی در جهت جذب گردشگری برخوردار است. سرزمین ایران از دیرباز برای گردشگران، محلی شناخته شده و مناسب بشمار می آمد. گرچه از سیاحان قبل از اسلام به ایران اطلاعات دقیقی وجود ندارد. ولی آن چه مسلم است بعداز اسلام گردشگران زیادی علیرغم وجود مشکلات و فراهم نبودن زیرساخت های ارتباطی لازم به این کشورها آمده اند و عده ای از آنها در مورد این کتاب هایی را نوشته اند و آثاری به نام سیاحت نامه از خود برجای گذاشته اند که از آن جمله می توان به ابن حقول مقدسی، یاقوت حموی، ابن بطوطه، شاردان، تاورنیه غیره اشاره کرد. یکی از گونه های مهم گردشگری که در ایران رواج دارد گردشگری دینی و مذهبی است. توسعه این نوع از گردشگری به دلیل قابلیت های متعدد گردشگری دینی در ایران اعم از وجود اماکن مذهبی ادیان مختلف مانند زرتشت، اسلام، مسحیت و یهود می باشد و این ویژگی به عنوان یکی از پتانسیل های تاثیر گذار می تواند در گسترش گردشگری دینی در ایران نقش مهمی را ایفا نماید.با نگاهی به به زندگی ایرانیان در دوران گذشته می بینیم که رفتن به زیارت بزرگان دینی و سفر به اماکن مقدس و انجام اعمال مذهبی، علیرغم سختی های فراوان پیوسته رواج داشته است. دوریل فرانسوی در سفرنامه خود در مورد سفرهای تفریحی و زیارتی ایرانیان چنین نوشته است:” در دنیا ایران تنها کشوری است که مردمانش با وجود کمبود وسایل به مسافرت می روند، ایرانی ها از دورترین نقاط کشور و به منظور دیدن دوستان به سوی آن کشور سفر می کنند، اما اغلب، سفر های را می روند که سفر زیارتی هم هست. مثل سفر مشهد و عراق. در مورد مکه وضع فرق می کند، هرکس مختصر تمولی دارد باید حداقل یک بار در دوران زندگی اش به مکه سفر کند.” یکی از مظاهر علاقه مندی و اخلاص مردم ایران در پیروزی از فلسفه امامت خلق بنا های مقابر امام زاده گان در ایران زمین در روزگاران گذشته حرمت نیایشگاه در نظر گرفته شده و سرسپردگان به آئین تشیع در سجده گاه های خود، همواره در کنار اعمال عبادی، جنبه زیبا شناختی محل عبادت و آداب زیارت را رعایت کرده اند. در روند شکل گیری شهرها، مراکز مذهبی جایگاه خاصی داشته و مراکز مذهبی مانند مساجد، در دل آبادی ها جای گرفته اند. مراکز زیارتی اسلامی در ایران را می توان به دو گروه اصلی تقسیم نمود. گروه اول، شامل آن دسته از مراکز و جاذبه های دینی هستند که از شهرت جهانی برخوردارند و گردشگران دینی از اطراف کشور و جهان برای مشاهده وزیارت آنها می آیند، مانند بارگاه امام رضا(ع) در شهر مشهد، بارگاه حضرت معصومه در قم وغیره اشاره کرد. این جاذبه ها با توجه به شهرت و امکانات زیربنایی نقش مهمی در گسترش گردشگری مذهبی ایران ایفا می نمایند. گروه دوم شامل آن دسته از مراکز مذهبی و بناهای زیارتی هستند که که از اشتهار محلی و ناحیه ای برخوردارند و تبلیغات پیرامون آنها در سطح ملی و بین لمللی بسیار کم است. از جمله این نوع از جاذبه ها مذهبی می توان به حرم عبدالعظیم در ری، حرم سید جلال الدین اشرف در آستانه اشرقیه مقبره حضرت دانیال نبی در شوش اشاره کرد. برطبق آمار سازمان اوقاف و امور خیریه به استثنای اماکن مقدسی که در کشور های اسلامی وجود دارد بیش از هشت هزار بقعه متبرکه که در ایران شناسایی شده است که از نظر گردشگری مذهبی و رفت و آمد مسافر و زائر می توانند نقش مهم و تاثیر گذاری را ایفا نمایند. در ایران علاوه بر وجود جاذبه های گردشگری اسلامی به سبب وجود برخی از کلیسا های قدیمی
و باستانی با جنبه های مقدس خود مانند: قره کلیسا در آذربایجان غربی، کلیسای ونک در اصفهان، می توانند در جذب گردشگران مذهبی به خصوص مسیحیان و ارامنه نقش مهمی ایفاء نمایند. این امر در خصوص ادیانی مانند یهود و زرتشتی نیز مصداق دارد. اماکن مقدس متعدد یهودیان در اریا مانند مقبره استرو مردخانی در همدان و معابد و آتشکده های متعدد زرتشتیان در یزد و سایر نقاط کشور نیز می توانند نقش مهمی در گسترش مقوله گردشگری دینی در ایران ایفاء نمایند. از دیگر جاذبه های گردشگری مذهبی در ایران می توان به مراسم آیینی مذهبی در ایران یاد کرد. آئین های مذهبی سرزمین مقصد، همواره از جذابیت خاصی نزد گردشگران برخوردار بودند. چنین مراسمی که در مقاطع زمانی مختلف در بین مردم سرزمین ها و پیروان ادیان نکرار می گردد، گروه های فراوانی از گردشگران را به سوی خود جلب می نماید، از جمله این مراسم آئینی و مذهبی در ایران می توان به جشن های زرتشتی مانند جشن مهرگان، جشن سده، جشن نوروز و گردهمایی سالانه مسیحیان ارمنی در قره کلیسا اشاره کرد. از مراسم آئینی و رویدادهای مذهبی شیعیان در ایران می توان به مراسم تاسوعا و عاشورا حسینی در ماه محرم، برگزاری مراسم قلی شویان در مشهد، اردهال کاشان و نخل گردانی در ابیانه اشاره کرد که مورد توجه گردشگران داخلی و خارجی است (نظری و همکاران،۱۳۹۱).

مطلب مشابه :  پایان نامه ارشد با موضوعدوره قاجار، فرهنگ و تمدن، نقوش تزیینی

۳-۲- گردشگری مذهبی در شهرها و کلان شهرها
۱-۳-۲- ساختار اکواوژیکی شهرهای مذهبی

عوامل غیرکالبدی را می توان جزء تاثیرگذارترین عوامل در ساختار عناصر معماری و فضاهای شهر دانست و این بدین سبب است که شهرها بازتاب دهنده عقاید، فرهنگ و معیشت ساکنان خویش هستند. درشکل گیری فضای شهری از لحاظ مورفولوژی، تأثیر قوانین و ارزش های برآمده از عوامل زیست محیطی، فرهنگی، معیشتی، اقتصادی، اعتقادی و مذهبی، بر توسعه ساختار معماری و فضاهای شهری از مواردی است که نمی تواند نادیده گرفته شود. در میان عوامل نام برده تأثیر جهان بینی و ارز شهای اعتقادی یا به عبارتی دین، در شکل بخشیدن به عناصر و ساختار شهرها حائز اهمیت بسیار است. پاپلی یزدی به نقل از پرفسور هوفر می گوید شهر نتیجه ارتباط میان شش جنبه است: “ساختار اقتصادی (تنوع فعالیت) ساختار اجتماعی (تفاوت طبقات اجتماعی) ساخت کالبدی (طرح ساختمان های عمومی) موقعیت جغرافیایی، موقعیت قانونی و حیات سیاسی” (پاپلی یزدی،۵۰:۱۳۸۷). امروزه به دلیل پیشرفت علم و صنعت، عامل جغرافیایی نقش محدودتری یافته است ولی دیگر عوامل همچنان مورد توجه واقع می شوند و نقش دین در سایر عوامل، به خصوص ساختار اجتماعی مشهود است. » ساخت فرهنگی « یکی از دیدگاه هایی که در خصوص علل شکل گیری شهر مطرح است نظریه آمیس راپاپورت ۳ از جمله اندیشمندان فرهن گگراست. وی ساختار یک مجتمع زیستی را از نظر ویژگی های فرهنگی مورد بررسی قرار داده و معتقد است عامل فرهنگی و به ویژه اعتقادات مذهبی مردم، اساس انتظام بخشی به زیستگاه های انسانی بوده است. او در این زمینه، مذهب و مقدسات مردم را عامل نظم دهی به سکونتگاه های بشر دانسته که غالباً به شیوه نمادگرایانه صورت می گرفته است (امینی و منتظرالقائم، ۱۳۹۰).

مطلب مشابه :  دانلود پایان نامه دربارهقضاوت زنان، قانون نمونه، حل اختلاف

۳-۳-۲- اقتصاد گردشگری در شهر های مذهبی

امروزه گردشگری یکی از پررونق ترین فعالیت های اقتصادی جهان است و به قدری در توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها اهمیت دارد که اقتصاددانان آن را صادرات نامرئی نام نهاده اند در کشورهای صنعتی، توسعه گردشگری موجب تنوع درآمدها و کاهش ناهماهنگی ها در اقتصاد می گردد و در کشورهای در حال توسعه فرصتی برای صادرات، تولید ارز و ایجاد اشتغال است. در سال ۲۰۰۷ سفر وجهانگردی با بیش از ۸۹۸ میلیون نفر گردشگر بین المللی و با ایجاد ۸۵۶ میلیارد دلار درآمد در سطح جهان توانسته ۳/۱۰ درصد از سهام تولبد ناخالص ملی جهان را به خود اختصاص دهد در همان سال وضعیت ایجاد اشتغال در این صنعت با حدود ۲۳۴ میلیون شغل، به بیش از۸/۲ درصد از کل شاغلان به کار در سطح جهان ارتقا یافت. بر طبق مطالعات صورت گرفته تا کنون گردشگران ورودی به شهرها مذهبی از لحاظ کمیت بیشترین گردشگران با انگیزه زیارت اماکن مقدسه و متبرکه بوده و درصد کمی از این گردشگران جهت دیدن اماکن تفریحی و گردشگری بوده است واین خصوصیات اثرات متفاوتی با آنچه گردشگران غیر مذهبی می توانند در زمینه های اقتصادی و اجتماعی بجای بگذارند می باشد علیرغم تعقیرات در سایر عوامل که بر تقاضای گردشگری تاثیر می گزارد تقاضای گردشگری مذهبی ثابت و بالقوه ای برای زیارت اماکن مذهبی وجود داشته است.در واقع بازار گردشگری مذهبی بازاری است که تقاضای آن کم کشش است با این حال اقتصاد گردشگری در شهر های مذهبی به طور محسوسی به بخش گردشگری وابستگی دارد.

۲-۴-۲- عوامل جذب گردشگران مذهبی

عوامل مختلفی می تواند در جذب گردشگران مذهبی همچون سایر اقسام گردشگری موثر باشد.
شکل ۲-۲ : عوامل موثر بر جذب گردشگری مذهبی

اطلاع رسانی و تبلیغات
اطلاع رسانی به مردم و تبلیغات صحیح به منظور آشنا نمودن آنان با گردشگری مذهبی در توسعه این فعالیت اقتصادی بسیار موثر است. براساس تجزیه و تحلیل آمار صورت گرفته، بالا بردن سطح آگاهی مردم از طریق تبلیغات و اطلاع رسانی صحیح از طریق صدا و سیماو مطبوعات به جهت نقش آن ها در شناسایی مناطق و مراکز گردشگری و معرفی آن ها به مردم، در بالا بردن سطح آگاهی های مردم موثر بوده است.

هماهنگی میان سازمان های مربوطه
هماهنگی سازما
ن های مرتبط، در رونق امر گردشگری موثر است. وجود مراکز مختلف تصمیم گیری در صنعت گردشگری باعث می شود تا مسئولان نتوانند تصمیم منسجمی برای صنعت گردشگری بگیرند. بنابراین ضروری است میان همه ارگان های کشور که در جهت رشد این فعالیت اقتصادی دخیل هستند هماهنگی بیشتر و بهتری انجام پذیرد.
مناسب بودن راه های ارتباطی
مناسب بودن راه های ارتباطی در جهت گسترش سیر و سفر و حمل ونقل، تاثیر بسیار مثبتی بر توسعه و رشد گردشگری مذهبی می گذارد.
شناخت انگیزه و اعتقادات گردشگر
یکی از مهم ترین وجوه تمایز میان افراد حاضر در مکان های مقدس انگیزه آن هاست. انگیزه عامل بسیار مهمی است که افراد را به عمل متعهد می کند. در واقع مذهب انگیزه اولیه برای سفر به مکان های مقدس است و گردشگری مذهبی با توجه به انگیزه خود، توجهی به زیبایی بنای نوساز یا مخروبه بودن آن ندارد و انگیزه ای که در ذهن اینگونه گردشگران وجود دارد تا حدی جانفشانی و فداکاری نسبت به این گونه اماکن پیش می رود.

منابع اینترنتی
امروزه

دسته بندی : پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید